cdn content delivery network. co to jest i jak dziala. podstawowe i najwazniejsze informacje

CDN (Content Delivery Network). Co to jest i jak działa. Podstawowe i najważniejsze informacje.

W erze cyfrowej, gdzie każda sekunda ładowania strony ma znaczenie, CDN (Content Delivery Network) rewolucjonizuje sposób dostarczania treści w Internecie. Poznaj kluczowe informacje o tym, jak CDN przyspiesza dostęp do danych, zwiększa bezpieczeństwo i wpływa na pozycjonowanie, stając się nieodzownym elementem nowoczesnych stron internetowych i aplikacji.

Najważniejsze informacje

  • CDN (Content Delivery Network) to sieć serwerów, która poprawia szybkość ładowania stron internetowych poprzez dystrybucję treści z lokalizacji geograficznie najbliższej użytkownikowi.
  • Historia CDN sięga lat 90. XX wieku i ewoluowała od prostych rozwiązań do skomplikowanych globalnych platform, które obsługują ogromne ilości danych.
  • Zasada działania CDN polega na przechowywaniu kopii treści na wielu serwerach rozlokowanych na całym świecie, co minimalizuje opóźnienia w dostępie do danych.
  • CDN obsługują różnorodne treści, w tym strony internetowe, multimedia oraz oprogramowanie, co czyni je wszechstronnym narzędziem dla wielu branż.
  • Korzystanie z CDN przynosi wiele korzyści, takich jak zmniejszenie czasu ładowania się stron, lepsza skalowalność podczas wzrostu ruchu oraz zwiększone bezpieczeństwo przed atakami DDoS.
  • Podstawowe elementy CDN to PoP (Point of Presence), serwery cache oraz serwery źródłowe (origin servers), które razem tworzą infrastrukturę sieciową.
  • Algorytmy routingu w CDN decydują o wyborze najbliższego serwera do użytkownika, co ma kluczowe znaczenie dla szybkości dostarczania treści.
  • CDN są często integrowane z innymi technologiami jak SSL/TLS dla bezpiecznego połączenia, ochrona przed atakami DDoS oraz Web Application Firewall (WAF) dla dodatkowego bezpieczeństwa.
  • Rynek CDN oferuje wiele usług od różnych dostawców, co pozwala na dopasowanie oferty do indywidualnych potrzeb i wymagań klienta.
  • CDN znajdują zastosowanie w wielu sektorach, w tym e-commerce, mediach strumieniowych czy grach online, gdzie wymagana jest wysoka wydajność dostarczania treści.
  • Zastosowanie CDN może pozytywnie wpłynąć na SEO i pozycjonowanie stron internetowych dzięki szybszemu ładowaniu się stron i lepszej dostępności treści.
  • Wybierając dostawcę CDN należy zwrócić uwagę na kryteria takie jak wydajność, koszty, jakość obsługi klienta oraz zakres dostępnych funkcji.
  • Implementacja CDN wymaga przemyślanych kroków i stosowania najlepszych praktyk w celu zapewnienia płynnej integracji z istniejącą infrastrukturą strony internetowej.
  • Mimo licznych zalet, korzystanie z CDN może wiązać się z pewnymi wyzwaniami i ograniczeniami, takimi jak koszty czy konfiguracja dla specyficznych potrzeb.
  • Przyszłość CDN to ciągłe innowacje technologiczne i rozwój rynku usług dostarczania treści, co może przynieść nowe możliwości dla biznesów online.

Zawartość strony

Definicja CDN (Content Delivery Network) i jej znaczenie dla szybkości ładowania stron internetowych

CDN (Content Delivery Network), czyli Sieć Dostarczania Treści, to zdecentralizowana infrastruktura serwerów rozmieszczonych na całym świecie, które mają za zadanie dostarczać treści użytkownikom w sposób szybki i efektywny. Głównym celem CDN jest zwiększenie prędkości ładowania stron internetowych oraz poprawa ogólnego doświadczenia użytkownika.

Tradycyjnie, gdy użytkownik odwiedza stronę internetową, jego przeglądarka łączy się bezpośrednio z serwerem, na którym znajduje się ta strona. Jednak w przypadku popularnych stron odwiedzanych przez tysiące lub miliony użytkowników jednocześnie, serwer może być obciążony, co prowadzi do opóźnień w dostępie do treści. Tutaj właśnie wchodzi CDN.

Dzięki sieci serwerów rozmieszczonych na różnych kontynentach i w różnych lokalizacjach, CDN umożliwia dostarczanie treści z serwera najbliżej geograficznie położonego użytkownika. Dzięki temu treści są dostarczane szybko i efektywnie, eliminując opóźnienia spowodowane długimi trasami sieciowymi.

CDN działa na zasadzie buforowania treści na serwerach cache, które przechowują kopie stron internetowych, multimediów i innych zasobów. Kiedy użytkownik żąda dostępu do danej treści, serwer CDN automatycznie wybiera najbliższy serwer cache i przekierowuje użytkownika do niego. Dzięki temu treści są dostarczane szybko i efektywnie, bez konieczności długiego oczekiwania na odpowiedź z głównego serwera.

CDN ma ogromne znaczenie dla szybkości ładowania stron internetowych. Redukuje opóźnienia i czas odpowiedzi, co przekłada się na lepsze doświadczenie użytkownika. Szybko ładowane strony są bardziej atrakcyjne dla odwiedzających i zwiększają szanse na pozyskanie i utrzymanie użytkowników.

Historia i ewolucja sieci CDN – od prostych rozwiązań do zaawansowanych globalnych platform

Sieć CDN (Content Delivery Network) ma długą historię rozwoju i ewolucji, która doprowadziła do powstania zaawansowanych globalnych platform dostarczania treści online. Początkowo, sieci CDN były prostymi rozwiązaniami, które miały na celu przyspieszenie dostarczania treści użytkownikom poprzez dystrybucję danych na serwerach znajdujących się bliżej użytkownika.

Wraz z postępem technologicznym i rosnącym zapotrzebowaniem na szybkie i niezawodne dostarczanie treści, sieci CDN przeszły znaczące zmiany i stały się zaawansowanymi globalnymi platformami. Dzięki innowacjom technologicznym i rozwiniętej architekturze, sieci CDN są teraz w stanie obsługiwać ogromne ilości danych i zapewniać wysoką wydajność.

Początki sieci CDN

Pierwsze wdrożenia sieci CDN pojawiły się w latach 90. XX wieku. Wtedy to pionierzy branży IT zaczęli eksperymentować z różnymi metodami dystrybucji treści w celu zwiększenia szybkości ładowania stron internetowych. Jednym z pierwszych rozwiązań było umieszczanie kopii treści na serwerach znajdujących się w różnych lokalizacjach geograficznych.

W miarę jak technologia się rozwijała, sieci CDN zaczęły wykorzystywać zaawansowane algorytmy routingu, które automatycznie wybierały najbliższą lokalizację serwera dla danego użytkownika. Dzięki temu możliwe było jeszcze szybsze dostarczanie treści, ponieważ dane musiały pokonać mniejszą odległość.

Ewolucja do zaawansowanych platform

Z czasem, sieci CDN zaczęły się rozwijać i wprowadzać innowacje technologiczne, które umożliwiły im obsługę coraz większej ilości danych i zapewnienie skalowalności. Wraz z rozwojem architektury sieci CDN, pojawiły się nowe komponenty, takie jak PoP (Point of Presence) – punkty obecności, które są strategicznie rozmieszczone na całym świecie.

Dzięki globalizacji sieci CDN, treści online mogą być dostarczane na całym świecie bez względu na lokalizację użytkownika. To znacznie zwiększa dostępność treści i poprawia doświadczenie użytkownika.

Jednym z kluczowych czynników wpływających na rozwój sieci CDN byli pionierzy branży IT, którzy wprowadzili nowe technologie i rozwiązania. Firmy takie jak Akamai Technologies, Cloudflare czy Fastly odegrały istotną rolę w rozwoju sieci CDN i wprowadzeniu innowacyjnych rozwiązań.

Dzięki postępowi technologicznemu i rosnącej skali dostarczania treści online, sieci CDN stały się nieodzownym narzędziem dla firm i organizacji, które chcą zapewnić szybkie i niezawodne dostarczanie treści użytkownikom na całym świecie.

Zasada działania CDN: jak sieć serwerów dostarcza treści użytkownikom

CDN (Content Delivery Network) to zaawansowana sieć serwerów, która ma na celu przyspieszenie dostarczania treści do użytkowników. Działa ona na zasadzie rozmieszczenia serwerów w różnych lokalizacjach geograficznych, co umożliwia dostarczanie treści z najbliższego serwera do użytkownika, minimalizując opóźnienia i czas ładowania strony.

Podstawowym założeniem działania CDN jest optymalizacja dostarczania treści poprzez wykorzystanie geolokalizacji serwerów. Gdy użytkownik otwiera stronę internetową, żądanie jest przekierowywane do najbliższego serwera CDN, zwanej PoP (Point of Presence). Serwer ten przechowuje kopię treści strony, takiej jak pliki HTML, CSS, JavaScript, obrazy i multimedia.

Dzięki temu, że treść jest dostarczana z serwera znajdującego się w pobliżu użytkownika, czas potrzebny na przesłanie danych jest znacznie krótszy niż w przypadku tradycyjnego modelu dostarczania treści. Ponadto, serwery cache w sieci CDN przechowują kopie popularnych treści, co dodatkowo przyspiesza ich dostarczanie.

Algorytmy routingu w sieci CDN są odpowiedzialne za wybór najbliższego serwera dla danego użytkownika. W zależności od lokalizacji użytkownika, algorytmy te wybierają serwer PoP, który jest najbliżej. Dzięki temu treść jest dostarczana z minimalnym opóźnieniem, co przekłada się na szybsze ładowanie strony.

Zasada działania CDN ma wiele korzyści. Przede wszystkim przyspiesza dostęp do treści, co poprawia doświadczenie użytkownika i zwiększa konwersję. Ponadto, sieć serwerów CDN umożliwia skalowanie infrastruktury, co jest szczególnie ważne w przypadku dużego ruchu na stronie. Dodatkowo, CDN zapewnia również bezpieczeństwo, ponieważ może chronić przed atakami DDoS i innymi zagrożeniami.

Warto również zaznaczyć, że zasada działania CDN nie ogranicza się tylko do dostarczania treści statycznych, takich jak strony internetowe. CDN może również obsługiwać multimedia, strumieniowanie wideo, gry online oraz oprogramowanie. Dzięki temu można dostarczać różnorodne treści w sposób efektywny i niezawodny.

ZOBACZ TEŻ:   Fałszowanie nazwy domeny. Domain spoofing. Co to jest?

Rodzaje treści obsługiwane przez CDN: strony internetowe, multimedia, oprogramowanie

CDN (Content Delivery Network) obsługuje różnorodne rodzaje treści, które są dostarczane użytkownikom w szybki i efektywny sposób. Dzięki temu, strony internetowe, multimedia i oprogramowanie mogą być dostępne dla użytkowników na całym świecie z minimalnymi opóźnieniami.

Jednym z najważniejszych rodzajów treści obsługiwanych przez CDN są strony internetowe. CDN jest w stanie dostarczać treści statyczne, takie jak pliki HTML, CSS, JavaScript i obrazy, bezpośrednio do użytkowników. Dzięki temu, strony internetowe mogą być ładowane szybko i płynnie, niezależnie od lokalizacji użytkownika.

Kolejnym rodzajem treści obsługiwanych przez CDN są multimedia. Obejmuje to pliki audio i wideo, które są często wykorzystywane na stronach internetowych. Dzięki CDN, pliki multimedialne mogą być dostarczane z wysoką jakością i niskim opóźnieniem, co pozwala na płynne odtwarzanie bez buforowania.

Ostatnim rodzajem treści obsługiwanych przez CDN jest oprogramowanie. CDN może dostarczać pliki instalacyjne oprogramowania, takie jak aplikacje mobilne czy gry online. Dzięki temu, użytkownicy mogą pobierać i aktualizować oprogramowanie z wysoką prędkością i niezawodnością.

Warto zauważyć, że CDN obsługuje zarówno treści statyczne, jak i dynamiczne. Treści statyczne są przechowywane na serwerach cache w różnych lokalizacjach na całym świecie, co pozwala na szybkie dostarczanie tych treści do użytkowników. Natomiast treści dynamiczne są pobierane z serwerów origin, które są odpowiedzialne za generowanie treści na żądanie.

Podsumowując, CDN obsługuje różnorodne rodzaje treści, takie jak strony internetowe, multimedia i oprogramowanie. Dzięki temu, użytkownicy mogą cieszyć się szybkim i efektywnym dostępem do tych treści, niezależnie od swojej lokalizacji.

Korzyści z korzystania z CDN: redukcja opóźnień, skalowalność, bezpieczeństwo

CDN (Content Delivery Network) oferuje wiele korzyści dla stron internetowych i aplikacji, w tym redukcję opóźnień, skalowalność i zwiększone bezpieczeństwo.

Redukcja opóźnień

Jedną z głównych korzyści wynikających z korzystania z CDN jest znaczne skrócenie czasu ładowania treści na stronie internetowej. Dzięki temu użytkownicy mogą szybko i płynnie przeglądać zawartość, co ma kluczowe znaczenie dla zadowolenia użytkowników i konwersji. CDN umożliwia dostarczanie treści z serwerów znajdujących się w pobliżu użytkownika, eliminując tym samym długie trasy przesyłu danych i opóźnienia spowodowane dużą odległością fizyczną.

Skalowalność

Kolejną istotną korzyścią jest skalowalność, czyli możliwość elastycznego dostosowania się do wzrostu ruchu na stronie internetowej. CDN pozwala na równomierne rozłożenie obciążenia serwerów, dzięki czemu strona może obsłużyć większą liczbę użytkowników jednocześnie bez utraty wydajności. To szczególnie ważne w przypadku kampanii marketingowych, promocji lub wydarzeń, które mogą spowodować nagły wzrost ruchu na stronie.

Bezpieczeństwo

CDN zapewnia również zwiększone bezpieczeństwo strony internetowej. Dzięki temu, że treści są dostarczane z różnych serwerów na całym świecie, atakujący mają trudniejsze zadanie w przypadku prób ataku DDoS (Distributed Denial of Service). CDN może wykrywać i blokować niebezpieczne ruchy sieciowe oraz chronić stronę przed nieautoryzowanym dostępem. Ponadto, wiele dostawców CDN oferuje dodatkowe funkcje takie jak Web Application Firewall (WAF) i ochrona SSL/TLS, które dodatkowo zabezpieczają stronę przed atakami i naruszeniami prywatności.

Warto podkreślić, że korzyści wynikające z korzystania z CDN są szczególnie ważne dla stron internetowych o dużej ilości treści multimedialnych, takich jak zdjęcia, filmy czy pliki audio. Dzięki CDN można znacznie przyspieszyć ich ładowanie, co przekłada się na lepsze doświadczenie użytkowników.

Podstawowe komponenty CDN: PoP (Point of Presence), serwery cache, serwery origin

Podstawowe komponenty CDN (Content Delivery Network) to PoP (Point of Presence), serwery cache i serwery origin. Każdy z tych elementów odgrywa kluczową rolę w efektywnym dostarczaniu treści do użytkowników na całym świecie.

PoP (Point of Presence)

PoP to lokalizacje fizyczne serwerów CDN, które są rozmieszczone strategicznie na całym świecie. Każde PoP jest wyposażone w serwery cache, które przechowują kopie treści statycznych i dynamicznych. Dzięki temu, gdy użytkownik żąda dostępu do danej strony internetowej, treść może być dostarczana z najbliższego geograficznie PoP, co skraca czas odpowiedzi i minimalizuje opóźnienia.

Serwery cache

Serwery cache są kluczowym elementem sieci CDN, ponieważ przechowują kopie treści statycznych, takich jak obrazy, pliki CSS i JavaScript. Gdy użytkownik wysyła żądanie o dostęp do danej strony internetowej, serwer cache sprawdza, czy posiada już kopię tej treści. Jeśli tak, to treść jest dostarczana bezpośrednio z serwera cache, co znacznie przyspiesza jej ładowanie. Serwery cache redukują również obciążenie serwerów origin, ponieważ nie muszą one obsługiwać każdego żądania indywidualnie.

Serwery origin

Serwery origin przechowują oryginalne treści, takie jak pliki HTML, bazy danych i multimedia. Są to serwery, na których znajduje się główna kopia treści. Kiedy serwer cache nie posiada kopii danej treści, żądanie jest przekierowywane do serwera origin, który dostarcza treść do serwera cache. Serwery origin odgrywają kluczową rolę w dystrybucji treści do serwerów cache i zapewnieniu aktualności danych.

Dzięki współpracy tych trzech komponentów – PoP, serwerów cache i serwerów origin – CDN jest w stanie efektywnie dostarczać treści użytkownikom na całym świecie, minimalizując opóźnienia i zwiększając szybkość ładowania stron internetowych.

Algorytmy routingu w CDN: jak wybierana jest najbliższa lokalizacja serwera

Algorytmy routingu w CDN (Content Delivery Network) są kluczowym elementem w procesie dostarczania treści użytkownikom z najbliższego serwera. Ich zadaniem jest zapewnienie optymalnego czasu odpowiedzi i minimalizacja opóźnień, co przekłada się na szybkość ładowania strony internetowej.

Aby wybrać najbliższą lokalizację serwera dla użytkownika, CDN musi najpierw zidentyfikować jego położenie geograficzne. Istnieje wiele sposobów na oszacowanie lokalizacji użytkownika, takich jak adres IP, dane GPS lub informacje dostarczone przez przeglądarkę internetową. Dzięki tym informacjom CDN może przyporządkować użytkownika do najbliższego węzła sieci.

Po zidentyfikowaniu lokalizacji użytkownika, algorytmy routingu uwzględniają różne czynniki, aby wybrać najbardziej optymalny serwer. Jednym z głównych czynników jest odległość geograficzna między użytkownikiem a serwerem. Im bliżej znajduje się serwer, tym krótszy czas odpowiedzi i szybsze ładowanie treści.

Jednak algorytmy routingu nie opierają się tylko na odległości geograficznej. Biorą również pod uwagę obciążenie serwerów w danej lokalizacji oraz dostępność treści na poszczególnych serwerach. Jeśli serwer w najbliższej lokalizacji jest przeciążony lub nie ma żądanej treści, algorytmy mogą wybrać alternatywny serwer, który jest mniej obciążony i ma dostęp do potrzebnych danych.

Ważne jest, aby algorytmy routingu były efektywne i dynamicznie reagowały na zmieniające się warunki sieciowe. Dlatego dostawcy CDN stale monitorują swoje sieci i aktualizują algorytmy, aby zapewnić jak najlepszą jakość usług.

Podsumowując, algorytmy routingu w CDN wykorzystują informacje o lokalizacji użytkownika, odległości geograficznej, obciążeniu serwerów i dostępności treści, aby wybrać najbliższą i najbardziej optymalną lokalizację serwera. Dzięki temu użytkownicy mogą cieszyć się szybkim ładowaniem stron internetowych i wysoką jakością dostarczanych treści.

Integracja CDN z innymi technologiami: SSL/TLS, DDoS protection, Web Application Firewall (WAF)

Integracja CDN z innymi technologiami, takimi jak SSL/TLS, DDoS protection i Web Application Firewall (WAF), odgrywa kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa i ochrony treści dostarczanych przez sieć CDN. Pozwala to na zabezpieczenie danych użytkowników oraz utrzymanie stabilności i niezawodności serwisów internetowych.

Integracja z SSL/TLS

SSL (Secure Sockets Layer) i jego następca TLS (Transport Layer Security) są protokołami kryptograficznymi, które zapewniają szyfrowanie danych przesyłanych między klientem a serwerem. Integracja CDN z SSL/TLS umożliwia szyfrowanie treści, co chroni poufne informacje użytkowników przed nieautoryzowanym dostępem. Dodatkowo, certyfikat SSL/TLS jest ważnym czynnikiem wpływającym na pozycjonowanie strony internetowej w wynikach wyszukiwarek.

Integracja z DDoS protection

Ataki typu DDoS (Distributed Denial of Service) mogą spowodować znaczne zakłócenia w dostępie do strony internetowej, powodując jej niedostępność dla użytkowników. Integracja CDN z ochroną przed atakami DDoS pozwala na rozproszenie ruchu sieciowego i skierowanie go przez różne serwery, co znacznie zmniejsza ryzyko przeciążenia i utraty dostępności. Dzięki temu, strona internetowa pozostaje dostępna nawet w przypadku ataków DDoS.

Integracja z Web Application Firewall (WAF)

Web Application Firewall (WAF) to specjalne oprogramowanie, które chroni aplikacje internetowe przed różnymi rodzajami ataków, takimi jak wstrzykiwanie kodu SQL, ataki XSS czy próby przejęcia kontroli nad aplikacją. Integracja CDN z WAF pozwala na skanowanie i filtrowanie ruchu sieciowego, blokowanie potencjalnie niebezpiecznych żądań oraz monitorowanie zachowań użytkowników. Dzięki temu, treści dostarczane przez sieć CDN są chronione przed atakami i zagrożeniami.

Integracja CDN z technologią SSL/TLS, DDoS protection i Web Application Firewall (WAF) jest niezwykle istotna dla zapewnienia bezpieczeństwa online. Dzięki temu, treści dostarczane przez sieć CDN są szyfrowane, chronione przed atakami DDoS oraz zabezpieczone przed różnymi rodzajami ataków na aplikacje internetowe. Wybierając dostawcę CDN, warto sprawdzić, jakie funkcje i możliwości integracji oferuje w kontekście wymienionych technologii.

Popularni dostawcy CDN i ich różnorodne oferty usługowe

Na rynku istnieje wiele popularnych dostawców CDN, którzy oferują różnorodne usługi związane z dostarczaniem treści w Internecie. Oto krótki opis kilku z nich:

Cloudflare

Cloudflare to jeden z najpopularniejszych dostawców CDN na świecie. Ich globalna sieć serwerów edge pozwala na szybkie dostarczanie treści użytkownikom na całym świecie. Cloudflare oferuje również dodatkowe funkcje, takie jak ochrona przed atakami DDoS, Web Application Firewall (WAF) i szyfrowanie SSL/TLS. Mają również elastyczną politykę cenową, która umożliwia skalowanie usług w zależności od potrzeb klienta.

Akamai

Akamai to jedna z najstarszych i największych firm zajmujących się dostarczaniem treści w Internecie. Posiadają rozległą sieć serwerów cache rozlokowanych na całym świecie, co pozwala na szybkie dostarczanie treści do użytkowników. Akamai oferuje również zaawansowane rozwiązania związane z bezpieczeństwem, takie jak ochrona przed atakami DDoS i zarządzanie botami. Mają różnorodne modele cenowe, które można dopasować do indywidualnych potrzeb klienta.

Amazon CloudFront

Amazon CloudFront jest częścią szerokiej gamy usług chmurowych oferowanych przez Amazon Web Services (AWS). CloudFront umożliwia szybkie dostarczanie treści, takich jak strony internetowe, aplikacje mobilne i multimedia, za pomocą ich globalnej sieci serwerów cache. Amazon CloudFront integruje się również z innymi usługami AWS, co umożliwia łatwe zarządzanie i skalowanie infrastruktury. Mają różne modele cenowe, w tym elastyczną opcję „pay-as-you-go”.

KeyCDN

KeyCDN to stosunkowo nowy dostawca CDN, który zdobył popularność dzięki swojej prostocie i konkurencyjnym cenom. Posiadają globalną sieć serwerów cache oraz oferują szybkie dostarczanie treści użytkownikom na całym świecie. KeyCDN zapewnia również zaawansowane funkcje, takie jak optymalizacja obrazów, HTTP/2 i obsługę SSL/TLS. Mają proste modele cenowe, które pozwalają klientom płacić tylko za faktyczne wykorzystanie usług.

ZOBACZ TEŻ:   Gra Broken Sword. Opis, fabuła, zagadki i ciekawostki gry komputerowej.

Warto pamiętać, że każdy z tych dostawców CDN ma swoje unikalne cechy i oferty usługowe. Przed podjęciem decyzji warto dokładnie przeanalizować potrzeby swojej strony internetowej lub aplikacji i porównać różne opcje dostępne na rynku.

Przypadki użycia CDN: e-commerce, media strumieniowe, gry online

CDN (Content Delivery Network) jest szeroko wykorzystywane w różnych branżach, w tym w e-commerce, mediach strumieniowych i grach online. Dzięki swoim zaletom, CDN przyczynia się do poprawy jakości dostarczanych treści oraz do zwiększenia efektywności i wydajności tych platform.

E-commerce

W e-commerce, szybkość ładowania strony internetowej ma kluczowe znaczenie dla sukcesu biznesu. Klienci oczekują natychmiastowego dostępu do produktów, a każde opóźnienie może prowadzić do utraty sprzedaży. Wykorzystanie CDN w e-commerce pozwala na przyspieszenie dostarczania treści, co skraca czas ładowania strony i poprawia doświadczenie użytkownika. Ponadto, dzięki dystrybucji treści na serwerach CDN rozlokowanych na całym świecie, sklepy internetowe mogą obsługiwać klientów z różnych regionów bez względu na ich lokalizację geograficzną.

Przykładowe firmy korzystające z CDN w e-commerce to Amazon CloudFront, Akamai czy Cloudflare. Dzięki nim, platformy takie jak Amazon czy Alibaba mogą obsługiwać miliony użytkowników jednocześnie, zapewniając im szybki dostęp do produktów i usług.

Media strumieniowe

CDN jest niezwykle ważne dla platform streamingowych, które dostarczają treści wideo i audio na żądanie. W przypadku mediów strumieniowych, niskie opóźnienia i wysoka jakość transmisji są kluczowe dla zadowolenia użytkowników. Dzięki sieci serwerów CDN, treści multimedialne mogą być dostarczane z serwerów znajdujących się najbliżej użytkownika, co minimalizuje opóźnienia i zapewnia płynne odtwarzanie.

Przykładem platformy streamingowej korzystającej z CDN jest Netflix. Dzięki globalnej infrastrukturze CDN, Netflix może dostarczać filmy i seriale w wysokiej jakości na żądanie milionom użytkowników na całym świecie.

Gry online

W przypadku gier online, szybkość i niskie opóźnienia są kluczowe dla dobrej rozgrywki. Dzięki wykorzystaniu CDN, treści związane z grami, takie jak aktualizacje, pliki instalacyjne czy multimedia, mogą być dostarczane z serwerów znajdujących się blisko graczy. To pozwala na szybkie pobieranie i aktualizowanie gier oraz minimalizuje opóźnienia podczas rozgrywki.

Jednym z przykładów platformy gier online korzystającej z CDN jest Steam. Dzięki sieci serwerów CDN, Steam może dostarczać gry i aktualizacje do milionów graczy na całym świecie, zapewniając im szybki dostęp i wysoką jakość usług.

W każdym z tych przypadków, CDN przyczynia się do poprawy jakości dostarczanych treści, zwiększenia wydajności platform oraz do zadowolenia użytkowników. Bez względu na branżę, wykorzystanie CDN jest nieodzowne dla zapewnienia szybkiego i niezawodnego dostępu do treści w Internecie.

Wpływ CDN na SEO i pozycjonowanie stron internetowych

Wykorzystanie CDN (Content Delivery Network) ma istotny wpływ na SEO i pozycjonowanie stron internetowych. Istnieje wiele korzyści, które płyną z zastosowania tej technologii, a jedną z najważniejszych jest poprawa szybkości ładowania strony.

Szybkość ładowania strony internetowej ma ogromne znaczenie dla pozycjonowania w Google i innych wyszukiwarkach. Badania pokazują, że użytkownicy oczekują, że strona załaduje się w ciągu 2-3 sekund, a każda dodatkowa sekunda opóźnienia może prowadzić do większej liczby odrzuconych wizyt i niższych wskaźników użytkownika.

CDN przyspiesza dostęp do treści poprzez dystrybucję ich na wiele serwerów znajdujących się w różnych lokalizacjach geograficznych. Dzięki temu, gdy użytkownik otwiera stronę internetową, treści są pobierane z najbliższego serwera CDN, co skraca czas ładowania.

Wynikające stąd korzyści dla SEO są oczywiste. Szybsze ładowanie strony przekłada się na lepsze wskaźniki użytkownika, takie jak dłuższy czas spędzony na stronie, mniejsza liczba odrzuconych wizyt i wyższa konwersja. To wszystko ma wpływ na algorytmy wyszukiwarek, które coraz bardziej zwracają uwagę na doświadczenie użytkownika.

Ponadto, Google wprost deklaruje, że szybkość ładowania strony jest jednym z czynników, które wpływają na pozycjonowanie. Strony internetowe, które szybko się ładują, mogą liczyć na lepsze miejsce w wynikach wyszukiwania.

Warto również zauważyć, że CDN wpływa na widoczność strony w wynikach wyszukiwania. Dzięki dystrybucji treści na wiele serwerów, CDN zapewnia ich dostępność nawet w przypadku dużego ruchu na stronie. To oznacza, że strona jest mniej podatna na przeciążenia i awarie, co przekłada się na większą widoczność w wyszukiwarce.

Aby podsumować, wykorzystanie CDN ma pozytywny wpływ na SEO i pozycjonowanie stron internetowych poprzez poprawę szybkości ładowania, zwiększenie wskaźników użytkownika i zwiększenie widoczności w wynikach wyszukiwania. Dlatego warto rozważyć implementację tej technologii na swojej stronie.

Kryteria wyboru dostawcy CDN: wydajność, cena, obsługa klienta, dostępność funkcji

Wybór odpowiedniego dostawcy CDN jest kluczowy dla zapewnienia szybkiego i niezawodnego dostarczania treści na Twojej stronie internetowej. Istnieje kilka kryteriów, które warto wziąć pod uwagę przy podejmowaniu decyzji. Oto najważniejsze z nich:

1. Wydajność

Jednym z najważniejszych kryteriów wyboru dostawcy CDN jest jego wydajność. Chodzi tutaj przede wszystkim o szybkość dostarczania treści do użytkowników. Im szybszy i bardziej niezawodny jest dostawca, tym lepiej dla Twojej strony internetowej. Szybkie ładowanie stron ma ogromne znaczenie dla doświadczenia użytkownika i może wpływać na pozycjonowanie w wynikach wyszukiwania.

2. Cena

Cena usług CDN może się różnić w zależności od dostawcy i oferowanych funkcji. Ważne jest, aby znaleźć dostawcę, który oferuje odpowiednie rozwiązania w ramach Twojego budżetu. Warto porównać ceny różnych dostawców i zwrócić uwagę na elastyczność cenową, aby dopasować usługi do swoich potrzeb.

3. Obsługa klienta

Dobra obsługa klienta jest niezwykle istotna przy wyborze dostawcy CDN. W razie problemów technicznych czy pytań, ważne jest, aby mieć pewność, że można liczyć na wsparcie dostawcy. Sprawdź, jakie formy wsparcia technicznego oferuje dostawca i jak szybko reaguje na zgłoszenia.

4. Dostępność funkcji

Kolejnym ważnym kryterium jest dostępność funkcji oferowanych przez dostawcę CDN. Zwróć uwagę na funkcje ochrony, takie jak DDoS protection czy Web Application Firewall (WAF), które mogą zwiększyć bezpieczeństwo Twojej strony internetowej. Ważne jest również, aby dostawca oferował skalowalność i elastyczność, umożliwiając dostosowanie usług do zmieniających się potrzeb Twojej strony.

Pamiętaj, że wybór dostawcy CDN powinien być dobrze przemyślany i dopasowany do specyfiki Twojej strony internetowej. Staraj się znaleźć równowagę między wydajnością, ceną, obsługą klienta i dostępnością funkcji, aby zapewnić optymalne doświadczenie dla użytkowników.

Proces implementacji CDN na przykładzie strony internetowej: kroki i najlepsze praktyki

Implementacja CDN (Content Delivery Network) na stronie internetowej może przynieść wiele korzyści, takich jak szybsze ładowanie strony, redukcja opóźnień i zwiększona wydajność. Oto kilka kroków i najlepszych praktyk, które warto wziąć pod uwagę przy implementacji CDN na stronie internetowej:

1. Wybór dostawcy

Pierwszym krokiem jest wybór odpowiedniego dostawcy CDN. Istnieje wiele różnych dostawców na rynku, oferujących różne funkcje i ceny. Przed podjęciem decyzji warto dokładnie przeanalizować potrzeby swojej strony internetowej i porównać oferty różnych dostawców.

2. Konfiguracja serwerów cache

Po wyborze dostawcy CDN należy skonfigurować serwery cache. Serwery cache przechowują kopie treści strony internetowej na różnych lokalizacjach, co umożliwia szybsze dostarczanie tych treści użytkownikom. W ramach konfiguracji można ustawić, które elementy strony mają być przechowywane w pamięci podręcznej i jak długo mają być przechowywane.

3. Integracja z istniejącą infrastrukturą

W przypadku istniejącej infrastruktury strony internetowej, należy dokonać integracji CDN z tymi systemami. Na przykład, jeśli strona korzysta z systemu zarządzania treścią (CMS), należy skonfigurować CDN tak, aby działał wraz z tym CMS-em. Podobnie, jeśli strona korzysta z innych narzędzi, takich jak analiza ruchu czy narzędzia marketingowe, należy upewnić się, że CDN jest zintegrowany z tymi narzędziami.

4. Monitorowanie wydajności

Po zaimplementowaniu CDN ważne jest regularne monitorowanie wydajności strony internetowej. Można to zrobić za pomocą narzędzi do monitorowania ruchu i analizy wydajności. Monitorowanie pozwoli na identyfikację ewentualnych problemów i optymalizację ustawień CDN.

5. Optymalizacja treści

Aby osiągnąć maksymalną wydajność strony internetowej, warto również zadbać o optymalizację treści. Można to zrobić poprzez kompresję plików, minimalizację kodu HTML, CSS i JavaScript oraz optymalizację obrazów. Wszystko to przyczyni się do jeszcze szybszego ładowania strony.

Należy pamiętać, że implementacja CDN na stronie internetowej może wymagać pewnej wiedzy technicznej i czasu na konfigurację. Dlatego warto skonsultować się z ekspertem lub skorzystać z pomocy technicznej dostawcy CDN.

Implementacja CDN na stronie internetowej może przynieść znaczące korzyści, takie jak szybsze ładowanie strony, redukcja opóźnień i zwiększona wydajność. Przy odpowiedniej konfiguracji i monitorowaniu, CDN może znacznie poprawić doświadczenie użytkowników strony.

Potencjalne wyzwania i ograniczenia związane z korzystaniem z CDN

Korzystanie z CDN może przynieść wiele korzyści, ale również wiąże się z pewnymi potencjalnymi wyzwaniami i ograniczeniami. Poniżej przedstawiamy kilka kluczowych aspektów, które warto wziąć pod uwagę:

1. Wydajność

Choć CDN może znacznie przyspieszyć dostęp do treści, nie zawsze gwarantuje idealną wydajność. Czasami mogą występować opóźnienia związane z koniecznością pobrania danych z serwera cache lub serwera origin. Ponadto, jeśli dostawca CDN ma problemy techniczne lub jest przeciążony, może to wpływać na szybkość ładowania strony.

2. Koszty

CDN nie jest bezpłatne, a koszty mogą się różnić w zależności od dostawcy i poziomu usług. Warto rozważyć swoje potrzeby i budżet przed wyborem konkretnego dostawcy CDN. Niektóre z nich oferują elastyczne modele płatności, takie jak opłaty za transfer danych lub abonamenty miesięczne.

3. Bezpieczeństwo

Podczas korzystania z CDN istnieje ryzyko naruszenia bezpieczeństwa danych. Dlatego ważne jest, aby wybrać dostawcę CDN, który oferuje odpowiednie mechanizmy ochrony, takie jak szyfrowanie SSL/TLS i ochronę przed atakami DDoS. Ponadto, należy zachować ostrożność przy przekazywaniu poufnych danych przez CDN.

4. Integracja

Integracja CDN z istniejącymi systemami może być skomplikowana, szczególnie w przypadku zaawansowanych aplikacji internetowych. Konflikty konfiguracyjne, problemy z zarządzaniem cache’em lub spowolnienie ładowania strony mogą wystąpić podczas implementacji CDN. Ważne jest, aby przeprowadzić odpowiednie testy i skonsultować się z dostawcą CDN w celu rozwiązania ewentualnych problemów.

Pamiętaj, że wybór odpowiedniego dostawcy CDN może pomóc w minimalizacji tych potencjalnych wyzwań. Przed podjęciem decyzji warto dokładnie przeanalizować oferty różnych dostawców, uwzględniając aspekty wydajności, kosztów, bezpieczeństwa i integracji.

ZOBACZ TEŻ:   Beat Saber - Recenzja i opis gry

Przyszłość CDN: innowacje technologiczne i rozwój rynku usług dostarczania treści

Przyszłość CDN (Content Delivery Network) jest pełna obiecujących innowacji technologicznych i dynamicznego rozwoju rynku usług dostarczania treści. Wraz z postępem technologicznym i zmieniającymi się potrzebami użytkowników, CDN będzie odgrywać coraz większą rolę w zapewnianiu szybkiego i niezawodnego dostępu do treści online.

Innowacje technologiczne

  • Edge computing: Jest to jedno z najważniejszych zagadnień przyszłości CDN. Dzięki wykorzystaniu lokalnych serwerów znajdujących się blisko użytkowników, możliwe jest jeszcze szybsze dostarczanie treści. Edge computing pozwala na przetwarzanie danych na krańcach sieci, co skraca czas odpowiedzi i minimalizuje opóźnienia.
  • Machine learning: Wykorzystanie sztucznej inteligencji i uczenia maszynowego w sieciach CDN umożliwia dynamiczną optymalizację dostarczania treści. Algorytmy machine learning analizują dane o użytkownikach i warunkach sieciowych, aby zoptymalizować trasę dostarczania treści i zwiększyć jej efektywność.
  • Blockchain: Technologia blockchain może mieć znaczący wpływ na bezpieczeństwo dostarczania treści. Dzięki zastosowaniu blockchaina możliwe jest zabezpieczenie treści przed nieautoryzowanym dostępem i modyfikacją. Dodatkowo, technologia blockchain może przyczynić się do transparentności procesu dostarczania treści i zapewnienia uczciwości w rozliczeniach.

Rozwój rynku usług dostarczania treści

Rynek usług dostarczania treści dynamicznie się rozwija, a prognozy przewidują dalszy wzrost w najbliższych latach. Według raportu „Global Content Delivery Network Market – Growth, Trends, and Forecasts (2020-2025)” firma badawcza Mordor Intelligence szacuje, że wartość rynku usług CDN wzrośnie z 11,4 miliarda dolarów w 2019 roku do 24,9 miliarda dolarów do 2025 roku.

Ewolucja potrzeb klientów

Wraz z rozwojem technologicznym, potrzeby klientów w zakresie dostarczania treści również się zmieniają. Użytkownicy oczekują jeszcze szybszego ładowania stron internetowych, płynnego strumieniowania multimediów i wysokiej jakości doświadczenia online. Dlatego dostawcy CDN muszą ciągle adaptować się do tych zmian i oferować innowacyjne rozwiązania, które spełniają rosnące wymagania użytkowników.

Nowe wyzwania i innowacyjne rozwiązania

Dostarczanie treści online wiąże się z wieloma wyzwaniami, takimi jak zwiększające się obciążenie sieci, cyberataki czy zmienne warunki sieciowe. Jednak innowacyjne rozwiązania CDN pozwalają radzić sobie z tymi wyzwaniami. Przykładowe sposoby radzenia sobie z nimi to:

  • Wykorzystanie inteligentnych algorytmów routingu, które automatycznie wybierają najbardziej optymalną trasę dostarczania treści.
  • Implementacja zaawansowanych mechanizmów ochrony przed atakami DDoS (Distributed Denial of Service) w celu zapewnienia nieprzerwanej dostępności treści.
  • Integracja z technologią SSL/TLS w celu zapewnienia bezpiecznego dostępu do treści.

Rola innowacji technologicznych i wpływ na jakość treści online

Innowacje technologiczne mają ogromny wpływ na jakość dostarczanych treści online. Dzięki wykorzystaniu edge computing, machine learning i blockchaina możliwe jest jeszcze szybsze, bardziej efektywne i bezpieczne dostarczanie treści użytkownikom. W rezultacie użytkownicy mogą cieszyć się płynnym strumieniowaniem multimediów, szybkim ładowaniem stron internetowych i doskonałym doświadczeniem online.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Jak CDN wpływa na szybkość ładowania strony internetowej?

CDN (Content Delivery Network) znacznie przyspiesza ładowanie strony internetowej poprzez dystrybucję jej treści na serwerach znajdujących się w różnych lokalizacjach geograficznych. Dzięki temu, odwiedzający strony mogą pobierać treści z najbliższego im serwera, co skraca czas odpowiedzi i minimalizuje opóźnienia. CDN również optymalizuje transfer danych, kompresując i buforując treści, co przyczynia się do szybszego ładowania strony. W rezultacie, użytkownicy doświadczają znacznie lepszej wydajności i szybkości działania strony.

Czym różni się CDN od tradycyjnego hostingu?

CDN (Content Delivery Network) różni się od tradycyjnego hostingu głównie pod względem sposobu dostarczania treści. W przypadku tradycyjnego hostingu, treści są hostowane na jednym serwerze, co może prowadzić do opóźnień w ładowaniu strony dla użytkowników z odległych lokalizacji. Natomiast CDN korzysta z sieci serwerów rozmieszczonych na całym świecie, co umożliwia dystrybucję treści z najbliższego fizycznie serwera do użytkownika. Dzięki temu, strona internetowa ładowana jest szybciej, co przekłada się na lepsze doświadczenie użytkownika.

Jakie są główne korzyści z korzystania z sieci CDN?

Główne korzyści z korzystania z sieci CDN to przyspieszenie ładowania strony internetowej, poprawa wydajności i dostępności, oraz ochrona przed atakami DDoS. CDN umożliwia dystrybucję treści z serwerów znajdujących się w różnych lokalizacjach, co skraca odległość między użytkownikiem a serwerem, co przekłada się na szybsze ładowanie strony. Dodatkowo, CDN zapewnia skalowalność i elastyczność, umożliwiając obsługę dużej liczby użytkowników jednocześnie.

Co to jest PoP w kontekście CDN i jakie ma znaczenie?

PoP (Point of Presence) to fizyczne miejsce, w którym znajdują się serwery CDN. Ma ono kluczowe znaczenie dla działania sieci CDN, ponieważ umożliwia dystrybucję treści z lokalnych serwerów, blisko użytkowników. Dzięki temu, treści są dostarczane szybko i efektywnie, co przekłada się na szybkość ładowania strony internetowej. PoP jest odpowiedzialny za przechowywanie i dostarczanie treści do użytkowników z danej lokalizacji, minimalizując opóźnienia i zapewniając optymalne doświadczenie użytkownika.

Czy korzystanie z CDN jest bezpieczne dla moich danych?

Tak, korzystanie z CDN jest bezpieczne dla Twoich danych. CDN działa jako pośrednik między Twoją stroną internetową a użytkownikami, przechowując kopie Twoich zasobów na wielu serwerach na całym świecie. Jednakże, ważne jest, aby wybrać renomowanego dostawcę CDN, który zapewnia odpowiednie środki bezpieczeństwa, takie jak szyfrowanie danych i ochrona przed atakami. Przed wyborem dostawcy CDN, upewnij się, że zapewnia on odpowiednie zabezpieczenia dla Twoich danych.

Jak CDN pomaga w ochronie przed atakami DDoS?

CDN (Content Delivery Network) pomaga w ochronie przed atakami DDoS poprzez dystrybucję ruchu sieciowego na wiele serwerów znajdujących się w różnych lokalizacjach geograficznych. Dzięki temu, gdy strona internetowa jest atakowana, CDN może rozłożyć obciążenie na wiele serwerów, co utrudnia przeciwnikowi skuteczne zablokowanie dostępu do witryny. Ponadto, CDN może wykorzystywać zaawansowane techniki filtrowania i monitorowania ruchu, aby wykrywać i blokować niebezpieczne lub podejrzane aktywności.

Czy każda strona internetowa może skorzystać z CDN?

Tak, każda strona internetowa może skorzystać z CDN. Niezależnie od rozmiaru czy popularności strony, CDN może być wykorzystane do poprawy szybkości ładowania treści. Dostawcy CDN oferują różne pakiety, które mogą być dostosowane do indywidualnych potrzeb i budżetu. Dzięki temu nawet małe strony internetowe mogą skorzystać z korzyści płynących z wykorzystania sieci CDN.

Jakie treści są najczęściej dystrybuowane za pomocą CDN?

Najczęściej dystrybuowane za pomocą CDN są statyczne treści, takie jak obrazy, pliki CSS i JavaScript. Ponadto, wiele stron internetowych korzysta z CDN do dostarczania treści wideo, takich jak strumienie na żywo, filmy i materiały szkoleniowe. Dzięki temu treści są dostarczane szybko i efektywnie, niezależnie od lokalizacji użytkownika.

Jak wybrać najlepszego dostawcę CDN dla mojej strony?

Wybór najlepszego dostawcy CDN dla Twojej strony zależy od kilku czynników. Przede wszystkim, zwróć uwagę na geograficzne położenie centrów danych dostawcy, aby zapewnić jak najbliższe lokalizacje serwerów dla Twoich użytkowników. Sprawdź również, czy dostawca oferuje wystarczającą przepustowość i skalowalność, aby sprostać wzrostowi ruchu na Twojej stronie. Ważne jest również, aby dostawca zapewniał odpowiednie zabezpieczenia, takie jak ochrona przed atakami DDoS i certyfikaty SSL/TLS. Przed podjęciem decyzji, porównaj różne oferty dostawców i przeczytaj opinie innych użytkowników.

Czy implementacja CDN jest skomplikowana i jak długo trwa?

Implementacja CDN może być stosunkowo prosta i szybka, szczególnie jeśli korzystasz z dostawcy, który oferuje łatwą integrację. W większości przypadków wymaga to jedynie zmiany ustawień DNS i dodania odpowiednich nagłówków HTTP na Twojej stronie internetowej. Czas implementacji zależy od wielu czynników, takich jak rozmiar strony i ilość treści do dystrybucji. W większości przypadków można oczekiwać, że implementacja zajmie od kilku godzin do kilku dni.

Jakie są potencjalne wyzwania przy korzystaniu z CDN?

Przy korzystaniu z CDN mogą pojawić się pewne wyzwania. Jednym z nich jest konieczność odpowiedniego skonfigurowania i dostosowania strony internetowej do działania z siecią CDN. W niektórych przypadkach może być konieczne dostosowanie kodu źródłowego, aby zoptymalizować dostarczanie treści przez sieć CDN. Ponadto, istnieje ryzyko, że w przypadku awarii lub problemów technicznych u dostawcy CDN, strona może doświadczyć niedostępności lub spowolnienia. Dlatego ważne jest wybór wiarygodnego dostawcy CDN i monitorowanie jego działania.

Czy CDN może poprawić pozycjonowanie mojej strony w wyszukiwarkach?

Tak, CDN może pozytywnie wpłynąć na pozycjonowanie Twojej strony w wyszukiwarkach. Dzięki szybszemu ładowaniu treści, które zapewnia sieć CDN, Twoja strona może uzyskać lepsze wyniki w rankingach wyszukiwarek. Szybkość ładowania strony jest jednym z czynników, które Google bierze pod uwagę przy ocenie jakości strony. Korzystając z CDN, możesz zwiększyć szanse na wyższe pozycje w wynikach wyszukiwania.

Jakie są koszty związane z korzystaniem z usług CDN?

Koszty związane z korzystaniem z usług CDN mogą się różnić w zależności od dostawcy i wybranego planu. Większość dostawców oferuje elastyczne modele cenowe, które uwzględniają ilość transferu danych, liczba żądań HTTP oraz lokalizacje serwerów. Koszty mogą być opłacane miesięcznie lub na podstawie zużycia. Warto porównać oferty różnych dostawców i wybrać plan, który najlepiej odpowiada potrzebom Twojej strony internetowej.

Czy mogę używać własnych certyfikatów SSL/TLS z CDN?

Tak, większość dostawców CDN umożliwia korzystanie z własnych certyfikatów SSL/TLS. Możesz skonfigurować swoje certyfikaty i przekazać je dostawcy CDN, który będzie odpowiedzialny za ich wdrożenie na swojej sieci. Dzięki temu Twoja strona internetowa będzie nadal korzystać z bezpiecznego połączenia HTTPS, a jednocześnie wykorzystywać korzyści płynące z dystrybucji treści za pomocą sieci CDN.

W jaki sposób technologia CDN będzie się rozwijać w przyszłości?

Technologia CDN będzie się stale rozwijać, aby sprostać rosnącym wymaganiom szybkości i wydajności dostarczania treści. Przewiduje się, że w przyszłości CDN będzie bardziej zintegrowane z chmurą, umożliwiając elastyczne skalowanie i dostosowywanie się do zmieniających się potrzeb użytkowników. Ponadto, rozwój technologii takich jak sztuczna inteligencja i uczenie maszynowe może wpłynąć na poprawę optymalizacji dostarczania treści przez CDN. Wreszcie, wzrost popularności urządzeń mobilnych wymusi dalsze innowacje w obszarze dostarczania treści mobilnej przez CDN.

Podobne wpisy

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *